Kahramanmaraş, son üç yıllık zaman diliminde iki büyük sarsıntıyla yüzleşti: Birincisi, bölgeyi yerle bir eden deprem felaketi, ikincisi ise üretim çarklarını yavaşlatan ekonomik daralma. Afet sonrasında toparlanmaya çalışan küçük ölçekli ticari faaliyetler halen eski düzenine kavuşamadı. Orta ve büyük sanayi kuruluşları ise fabrikalarını yeniden ayağa kaldırmayı başarsa da, bu kez talep düşüşü, ihracat gelirindeki azalma ve yükselen maliyetlerin oluşturduğu yeni bir çıkmazla karşı karşıya bulunuyor.
Türkiye ekonomisi, bugünlerde hiçbir kesimi tam olarak tatmin etmeyen bir denge arayışı içinde ilerliyor. Merkez Bankası Başkanı Karahan'ın Cuma günü sunduğu Enflasyon Raporu'ndaki açıklamalara göre, ekonomi yönetimi ılımlı bir yol haritası izliyor. Raporda, talebin soğuduğu, çıktı açığının fiyat indirimlerini desteklediği ve beklentilerde süregelen bir iyileşmenin olduğu belirtiliyor.
Ancak, iş dünyasının nabzını tutan sanayicilerin dile getirdikleri bu tabloyu aniden değiştiriyor. Geçen hafta Kahramanmaraş Sanayici ve İş İnsanları Derneği'nin (KASİAD) ev sahipliğinde EKONOMİ gazetesi ile düzenlenen Ekonomi Zirvesi'nde Kahramanmaraşlı sanayicilerle yapılan görüşmeler, reel sektördeki zorlu koşulları gözler önüne serdi.
Bölgenin en büyük sanayi gruplarından Kipaş Holding Yönetim Kurulu Başkanı Hanefi Öksüz, zirvede yaptığı çarpıcı değerlendirmede, "41 yıldır böyle bir ekonomik buhran görmedim" diyerek mevcut duruma dikkat çekti. Aynı coğrafyada, aynı ekonomik dönemde, farklı iki ekonomik gerçeklik yaşanıyor: Merkez Bankası kararlılıkla fiyat istikrarına odaklanmışken, üretim, ihracat ve istihdam cephesinde kırılganlık derinleşiyor.
Tekstille başlayan sanayileşme yolculuğuna sahip Kahramanmaraş'tan dönen izlenimler oldukça keskin. Kentte görüşülen bir iş insanının "Önce depremzedeydik, şimdi ise tekstilzede olduk" şeklindeki yakınması, içinde bulundukları durumu özetledi. Sıkıntı yalnız tekstil ve hazır giyim sektörleriyle sınırlı değil; Hanefi Öksüz, faaliyet gösterdikleri sekiz sektörün de "baş aşağı" bir seyir izlediğini vurguladı.
Kahramanmaraş Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Buluntu, 6 Şubat depremlerinin hemen ardından sanayi tesislerinin dinamizmle hızla ayağa kalkabildiğini, ancak "şimdi önümüzü göremez haldeyiz" diyerek mevcut belirsizliğe işaret etti. Buluntu, "Sanayimizin dinamizmini kaybetmemesi lazım" sözleriyle kritik bir uyarı yaptı.
Merkez Bankası'nın Enflasyon Raporu'nda yer alan "çıktı açığı dezenflasyonist seviyede" ve "talep ılımlı" gibi teknik ifadeler, Kahramanmaraş sanayicisinin yaşadığı somut gerçeğin gerisinde kalıyor. Sanayiciler, bu teknik terimlerin ötesinde bir zorluğu dile getiriyor: "Üretiyoruz ama kazanç elde edemiyoruz."
Merkez Bankası fiyat istikrarı hedefine odaklanıp buna yönelik bir dezenflasyon politikası uyguluyor. Fakat sanayi kesimi, son yıllarda sadece enflasyonla mücadeleye odaklanıldığını ve bunun sadece para politikası araçlarıyla çözülmeye çalışıldığını düşünüyor. KASİAD Başkanı İsmail Dinçer, dezenflasyon sürecinin yavaş ilerlemesinin sanayide büyük bir yorgunluğa sebep olduğunu belirterek, "Zor kelimesi bile yaşananı anlatmaya yetmiyor" ifadelerini kullandı.
Uygulanan dezenflasyon programı, ne yazık ki sanayi kesimi başta olmak üzere, ekonominin hiçbir aktörünü memnun etmiyor. Konuyla ilgili değerlendirme yapan uzmanlar, Amerikan Merkez Bankası (Fed) efsanevi başkanı Paul Volcker'ın "Enflasyonla başa çıkmanın en iyi yolu, onun oluşmasını önlemektir" sözünü hatırlatıyor. Çünkü enflasyonun oluşmasına ve kalıcı hale gelmesine bir kez izin verildiğinde, onu tekrar aşağı çekme süreci oldukça sancılı ve zorlu bir hale geliyor. Kahramanmaraş sanayicisi de, enflasyonla mücadelenin tüm yükünü omuzlarında hissediyor.
